Dẹp Bàn Thờ

Huỳnh Quốc Bình

LTG: Bài viết này khá dài và có nhiều điều rất đụng chạm đến “niềm tin” của khá đông người Tin Lành, gồm thành phần mà tôi cho là “thiêng liêng quá mấu” hay loại “thiêng liêng nửa vời”. Tư cách và đạo đức của họ rất cần được xét lại, nhưng lúc nào cũng muốn chứng tỏ mình “thiêng liêng” hơn người. Họ sẵn sàng tranh cải về lẽ đạo của Chúa đến sùi bọt mép nhưng việc sống đạo thì lại không quan tâm. Họ lật Kinh Thánh hay nói về tình yêu thương thì nhanh như “tên” nhưng bày tỏ tình yêu thương một cách cụ thể thì yếu hay chậm như “sên”.

Bài viết này không chỉ dành cho những người nêu trên, nhưng cũng xin tâm tình với  những ai có truyền thống thờ cúng Tổ Tiên, Ông Bà, từng là “nạn nhân” của thành phần “Tin Lành quá khích” mà tôi vừa đề cập. (HQB)

Không ít người nhận mình là “Tin Lành” hay “con dân Chúa”, hoặc “con cái của sự sáng”, thường có tác phong như thể chỉ có họ mới thiêng liêng, còn người khác đều là “phàm tục”, nhưng thực chất thì ngược lại. Họ đến nhà ai, thấy có bàn thờ giữa nhà, thì mắt họ lắm la, lắm lét như thể đang bị ma đuổi. Có người còn để lộ cử chỉ xem thường gia chủ vì “cái tội” có bàn thờ giữa nhà. Chuyện người ta tin thờ, nếu mình không thích thì đi “đi chỗ khác chơi”, chứ không thể có thái độ bất nhã đó. Thay vì khéo léo giải thích lẽ đạo của Chúa để người khác biết điều gì cần giữ, điều gì cần bỏ, thì họ lại trịch thượng bảo người ta là phải dẹp bàn thờ, nếu không thì sẽ xuống địa ngục. Tôi xin nói ngay, với cái mửng này thì chưa chắc ai xuống địa ngục trước ai?

Những ông bà “trời con”: Tình trạng những ông bà “mục sư” Việt Nam cùng “phái đoàn” của nhà thờ đi thăm viếng gia đình tân tín hữu. Vào nhà người ta, nhìn thấy có cái bàn thờ giữa nhà, họ phê bình và xúm lại ép người ta dẹp bàn thờ của gia đình người ta. Họ không cần biết bàn thờ đó do người nào trong gia đình thiết lập, mà chỉ biết hăm dọa người tân tín hữu (con non) nếu không dẹp thì sẽ xuống “địa ngục”. Tội nghiệp những người tân tín hữu đó, lẽ đạo thì chưa thông mà phải chứng kiến cảnh người khác làm cái việc như thể “cào mồ, cuốc mả” ông bà, cha mẹ mình. Họ áp lực người chưa hiểu thấu những gì Chúa khuyến cáo trong Thánh Kinh mà phải lập tức vứt bỏ biểu tượng thiêng liêng cả đời họ gìn giữ, tôn thờ, nên lòng rất ấm ức, khó chịu. Làm sao họ không đau buồn khi thấy mình đang theo một tôn giáo mà có những người ngang nhiên xúc phạm đến bàn thờ cha mẹ ông bà mình. Kết quả, nhiều người đã bỏ nhà thờ và xa lánh các ông bà “trời con” đó. Có người bỏ nhà thờ cho đến khi họ qua đời. Đây không phải một hai vụ, mà nhiều vụ như thế. Lỗi này do ai tạo ra? Tôi cần câu trả lời của những người Tin Lành mà tôi vừa nêu.

Thiêng liêng quá mấu: Một tín hữu Tin Lành kể tôi nghe, tại Portland, Oregon, Hoa Kỳ, có chị kia cùng người em gái tìm hiểu lẽ đạo của Chúa qua nhà thờ Tin Lành. Kết quả người chị tiếp nhận sự cứu rỗi của Ngài. Ngày kia, không may người em đột ngột qua đời. Người chị đau khổ quá, vì trong nhà chỉ có hai chị em. Nghĩ đến nhà thờ nơi hay nói về tình yêu thương; chị ngỏ lời mời ông mục sư đến nhà cầu nguyện cho biến cố đau buồn của gia đình chị. Ông mục sư và phái đoàn đến nhà chị, thấy có bàn thờ giữa nhà, ông ra lệnh phải dẹp thì ông mới cầu nguyện. Xác cô em còn nằm trong nhà quàng, người chị đang đau khổ, muốn nhờ mục sư của mình cầu nguyện thì bị từ chối vì có cái bàn thờ giữa nhà mà người chết, lúc còn sống chưa chịu “dẹp”. Do đau khổ vì người em qua đời, và buồn vì bị ông mục sư khước từ lời cầu xin tha thiết của mình. Bí lối, chị chạy đến nhà chùa, mời vị sư trụ trì đến tụng kinh cầu hồn hay cầu siêu gì đó. Sau tang lễ, người chị không còn trở lại nhà thờ. Tôi không nói việc làm của cô chị là đúng hay sai trong tình huống này, nhưng tôi “hết ý kiến” vì thái độ quá khích hay “kỳ quặc” trong niềm tin của ông mục sư đó. Tôi nghĩ ông ấy đi dưới đất mà tưởng mình đang bay trên mây, nên thay vì giúp người ta hiểu và giữ đúng lẽ đạo của Chúa mình, thì lại đẩy họ về… chùa.

Sợ xuống địa ngục: Tôi từng bị một số người Tin Lành phê bình rằng: Ông HQB mà Tin Lành cái gì. Ngày Rằm đi chùa Phật Giáo, Thứ Bảy đi nhà thờ Công Giáo, Chúa Nhật đến nhà thờ Tin Lành… Họ nói không sai, nhưng không đúng hoàn toàn. Tôi từng đến nhà thờ Công Giáo và một số chùa Phật Giáo. Tôi đến đó làm gì? Xin thưa: Tôi từng được đồng bào người Việt Quốc Gia tại Oregon tín nhiệm trách vụ chủ tịch suốt ba nhiệm kỳ. Trong thời gian đó, tôi từng đến các cơ sở tôn giáo (ngoại trừ Tin Lành, vì họ không thích chuyện chính trị) không phải theo đạo, mà để bàn chuyện với cấp lãnh đạo, làm sao xây dựng một cộng đồng người Việt Quốc Gia vững mạnh tại Oregon?

Câu chuyện ở hậu liêu: Khoảng năm 1998, một ủy viên trong ban chấp hành cộng đồng mời tôi thăm viếng một vị Hòa Thượng đến từ Canada. Đây là nhân vật lịch sử của thời Đệ Nhất Việt Nam Cộng Hòa, khi Người đến thuyết giảng tại một ngôi chùa ở Portland, Oregon. Tôi hân hạnh được hầu chuyện cùng vị hòa thượng cao niên và nỗi tiếng, đáng tuổi cha, chú của tôi cả tiếng đồng hồ. Người mời tôi lên chánh điện và tôi đã từ chối. Tôi thưa cùng vị Hòa Thượng ấy rằng: “Con là một Cơ Đốc Nhân, con không rành về nghi thức Phật Giáo, nên xin Hòa Thượng, nếu không gì trở ngại, cho con được hầu chuyện với Hòa Thượng ở hậu liêu này có được không?” Hòa Thượng ấy đã không vì sự từ chối của tôi mà tỏ ra khó chịu. Trái lại, Người rất vui vẻ về lời đề nghị của tôi. Một già, một trẻ, khác niềm tin tôn giáo, ngồi tâm tình, đàm đạo hằng giờ một cách thân mật và tích cực. Vị Hòa Thượng khả kính ấy nói cho tôi nghe thêm về thuyết Nhà Phật, tôi trình bày niềm tin của tôi và lẽ đạo của Chúa với Người ngay tại nhà chùa một cách thoải mái. Tôi không tin là qua việc làm đó mà tôi lại bị “xuống địa ngục” như một số người Tin Lành lo ngại hay lầm tưởng.

Ớn tới cổ họng: Nhiều năm tham gia sinh hoạt với cộng đồng người Việt tỵ nạn VC tại Hoa Kỳ, tôi có nhiều dịp tiếp xúc với các tôn giáo bạn và nhiều thành phần trong xã hội như đã nói. Tôi từng “chạm trán” những điều làm tôi hết sức chán ngán, đó là mấy ông bà nhận mình người “quốc gia- chống cộng” nhưng thích làm lợi cho VC, hoặc quanh năm suốt tháng không làm gì cả, chỉ giỏi nằm nhà phê bình những đóng góp của người khác. Kế đến là mấy ông bà nhận mình là  “Tin Lành”, nhưng không chuyên tâm làm những điều đẹp lòng Đức Chúa Trời, nhưng chỉ thích làm những điều ma quỷ mong đợi. Mấy người “Tin Lành” này không có đời sống đạo, mà chỉ giỏi giữ đạo. Họ thích làm thầy, làm sư, mà không thích làm công việc của thầy hay sư, hoặc giữ gìn tư cách, đạo đức mà đáng lẽ “sư” hay “thầy” phải có. Họ hết sức mâu thuẫn khi sử dụng lời Thánh Kinh. Điều nào có lợi cho cái “nồi cơm” hay chức vụ của họ thì họ cổ võ, giành giựt, điều nào nghịch lại ý họ hay giáo phái của họ thì họ bài bát, lên án người ta là “tà đạo”. Tôi có thể chứng minh hằng tá điều mâu thuẫn của họ mà tôi có kinh nghiệm, nhưng bài viết này không nhắm vào các điều đó nên xin hẹn lần khác.

Đối với tôi, người Tin Lành kiểu đó, chỉ giỏi chọc giận thiên hạ hơn là giải bày chân lý đến từ Thiên Chúa được chép trong quyển Thánh Kinh. Họ đụng chạm niềm tin người khác mà tưởng rằng mình đang “làm chứng đạo” khi bảo người này phải “dẹp bàn thờ”, người kia phải “cất lư hương”. Họ bày tỏ một loại đức tin quá khích, mà cứ tưởng làm sáng danh Chúa. Thành phần này Thiên Đàng chưa chắc vào được mà “chỗ đứng” dưới trần gian thì đã mất đi.

Chơi với Người: Theo thiển ý của tôi, người khôn ngoan giao tiếp với mọi người để được người ta, chứ không phải để giống những tiêu cực của thiên hạ. Người bản lĩnh biết giúp người khác hiểu đúng điều mình tin, song song với việc phê bình những điều mình biết là không đúng. Chỉ có kẻ dại mới hung hãn tấn công niềm tin tôn giáo người khác. (Tôi nói niềm tin tôn giáo, chứ không phải các loại mê tín, dị đoan)

Tôi chưa từng thấy hay nghe một ai đó tin Chúa, hay theo đạo Tin Lành, chỉ vì thái độ quá khích của mấy ông bà Tin Lành nào đó, mà đa phần là do cách sống đạo của những người thật sự “Kính Chúa và yêu người”. Cũng do thái độ sai lầm của một số người Tin Lành đã khiến nhiều người muốn tìm hiểu lẽ đạo của Chúa, chọn “vô đạo” hơn là tiếp nhận ơn cứu rỗi của Chúa, để tội họ được tha, linh hồn của họ được cứu theo lời Thánh Kinh.

Bàn thờ: Hai chữ “bàn thờ” hay cái “bàn thờ” rất thiêng liêng đối với nhiều người Việt Nam. Ngày xưa bàn thờ còn được gọi là “giường thờ” hay “tủ thờ”. Gọi cách nào thì cũng để nói lên ý nghĩa thiêng liêng của những người xem bàn thờ là biểu tượng cao cả về mặt tinh thần của gia đình, giòng họ hay lớn hơn có tầm vóc một đất nước, đó là “Bàn Thờ Tổ Quốc”. Dù tôn giáo nào, dù cá nhân đó là ai, cũng không có quyền xúc phạm đến biểu tượng niềm tin tôn giáo mà người khác tôn thờ. Người không tin lời Kinh Thánh hay không biết lời Kinh Thánh thì đối với họ bàn thờ Tổ Quốc là thiêng liêng. Con dân Chúa thật sự hiểu lời Chúa thì sợ gì mà không dám đến gần “bàn thờ Tổ Quốc”. Ai tin tưởng, khấn vái là chuyện của người ta. Mình bày tỏ lòng kính trọng hay cách hiếu thảo với Tổ Tiên theo lời dạy của Kinh Thánh, nhưng mình cũng phải biết tôn trọng niềm tin của người ta chứ. Họ không biết Chúa phán gì trong Kinh Thánh nên thờ Tổ Tiên hay Tổ Quốc kiểu của họ thì có gì sai với cá nhân chúng ta hay tiêu chuẩn con người trần gian?

Nếu có người Tin Lành nào không đồng ý với lời giải thích này, thì cho tôi hỏi: Lúc bước xuống tàu vượt biên lánh nạn VC, có ai bỏ tàu nhảy lên bờ chỉ vì thấy trên tàu có “trang thờ” hay “bàn thờ”, mà người chủ tàu thờ “bà cậu” gì đó của họ? Có ai vào nhà hàng Á đông hay Việt Nam mà phải bỏ chạy vì thấy có “trang thờ” hay “bàn thờ”, để thờ “thần tài, thổ địa, ông táo, ông tà…” mà người chủ họ tin? Nếu ai vẫn còn muốn giữ sự “thiêng liêng” nên ngại những nơi có bàn thờ thì xin hỏi tiếp: Có ai về Việt Nam du lịch hay thăm gia đình mà phải nhảy ra khỏi máy bay khi phi cơ hạ cánh xuống các phi trường Thái Lan, Cam Bốt hay Việt Nam.. với đầy dẩy bàn thờ ở dưới đất?

Khó khăn cần giải tỏa: Vấn đề lập bàn thờ trong gia đình để thờ Tổ Tiên, hoặc tưởng nhớ Ông Bà và Cha Mẹ sau khi qua đời, cũng như bày biện thức ăn để cúng vái những ngươi đã khuất… Là một trong những lý do đã khiến nhiều người Việt Nam khó chấp nhận niềm tin vào Thiên Chúa bằng cách thờ phượng Chúa theo nghi thức của người Tin Lành. Điều này giới lãnh đạo Tin Lành phải nhiệt tình giải thích, hay cần nói rõ khi huấn luyện người chăn bầy, để sau khi ra trường thi hành chức vụ, họ không đi vào vết xe đổ của bậc đàn anh (Tin Lành Việt Nam) cả trăm năm về trước, đã tạo ngộ nhận đáng lẽ không nên có. Điều đó đã di hại đến ngày nay cho việc chứng đạo trong vòng người Việt Nam vốn tôn trọng phong tục thờ cúng tổ tiên, ông bà.

Tin Chúa để làm gì?: Mọi người cần hiểu rõ rằng, tin Chúa không phải chỉ thuần túy theo một tôn giáo, nhưng để bày tỏ lòng tuân phục Ðức Chúa Trời, bằng cách công khai xưng nhận đức tin của mình với Chúa Cứu Thế Jesus; tin rằng Ngài đã chết vì tội của chúng ta (tội tổ tông) và nhận Ngài làm cứu Chúa của mình, để linh hồn được cứu rỗi sau khi lìa trần. Điều này hoàn toàn không liên can gì đến chuyện “bàn thờ” của người đời.

Sở dĩ người Tin Lành không lập bàn thờ để cúng vái hay thờ lạy người đã khuất là vì việc làm đó nghịch lại Thánh Kinh. Điều cấm kỵ đó được chép trong mười điều răn của Đức Chúa Trời. Thánh Kinh Cựu Ước, Xuất 20, chép về Mười Ðiều Răn. Tôi chỉ xin nêu ra hai điều, 1 và 2 có liên quan đến bài viết này: 1. Trước mặt ta, ngươi chớ có các thần khác.  2.  Ngươi chớ làm tượng chạm cho mình, cũng chớ làm tượng nào giống những vật trên trời cao kia, hoặc nơi đất thấp này, hoặc trong nước dưới đất. Ngươi chớ quì lạy trước các hình tượng đó, và cũng đừng hầu việc chúng nó; vì ta là Giê-hô-va Ðức Chúa Trời ngươi, tức là Ðức Chúa Trời kỵ tà, hễ ai ghét ta, ta sẽ nhơn tội tổ phụ phạt lại con cháu đến ba bốn đời, và sẽ làm ơn đến ngàn đời cho những ai yêu mến ta và giữ các điều răn ta.

Với lời khuyến cáo trên của Đức Chúa Trời, thì con dân Chúa không thể sống theo tiêu chuẫn do chính mình nghĩ ra nữa, nhưng tất cả phải được đặt trên nền tảng Thánh Kinh. Người chịu trách nhiệm về phần thuộc linh cho tín hữu có bổn phận phải giảng lời Chúa một cách ngay thẳng, giống như lời khuyên của Sứ Ðồ Phao-lo dành cho Ti-mô-thê: “Hãy chuyên tâm cho được đẹp lòng Ðức Chúa Trời như người làm công không chỗ trách được, lấy lòng ngay thẳng giảng dạy lời của lẽ thật…” (2Ti-mo-thê 2:15)

Sự ngộ nhận: Nhiều người Việt Nam đã hiểu lầm rằng theo đạo Tin Lành là bỏ ông bà, bỏ cha, bỏ mẹ. Ðiều đó hoàn toàn sai, nhưng tôi thông cảm và không ngạc nhiên về sự ngộ nhận đó. Những câu truyện mà tôi kể ở đầu bài viết là nguyên nhân tạo ra sự ngộ nhận “chết người” này. Ngay cả Thiên Chúa, con dân Ngài cũng không vẽ ra hình, hay tạc ra tượng để thờ lạy, khấn vái, những hình tượng đó. “Ðức Chúa Trời là thần, nên ai thờ lạy Ngài thì phải lấy tâm thần và lẽ thật mà thờ lạy.” (Giăng 4:24)

Bàn bạc nhiều nơi trong Kinh Thánh, Chúa dạy con người phải hiếu kính ông bà, cha mẹ, bằng cách hết lòng phụng dưỡng khi ông bà, cha mẹ còn sống; chứ không đợi đến khi ông bà, cha mẹ qua đời rồi mới làm việc đó. Có nhiều bằng chứng cho thấy: Khi ông bà, cha mẹ còn sống, con cháu cho ở “nhà lá”; nhưng khi các vị đó qua đời, cháu con cho ở “nhà lầu”. (Dịp khác tôi sẽ bàn thêm về điều này)

Vấn đề hình tượng: Vẻ ra hình, tạc ra tượng để trưng bày trong nhà, như hình thức mỹ thuật thì không sao. Nhưng nếu con dân Chúa khấn vái, thờ lạy những hình tượng do chính tay con người tạo ra, thì hoàn toàn ngược lại lời dạy của Chúa. Ðối với ông bà cha mẹ đã qua đời, chúng ta có thể trưng hình của các vị đó ở một nơi trang trọng trong nhà để tưởng nhớ. Hằng năm dành một ngày để cháu con hiệp nhau lại cầu nguyện cho nhau, nhắc công ơn ông bà, cha mẹ như một hình thức kỷ niệm, biết ơn người đã khuất. Điều này không có gì sai với Kinh Thánh. Bất cứ ai không có lòng hiếu thảo một cách đúng nghĩa. Không hề quan tâm đến ông bà, cha mẹ khi còn sống, mà chỉ chờ sau khi ông bà cha mẹ qua đời rồi mới thờ lạy, cúng vái, thì chẳng những đắc tội với Chúa, mà còn bị người đời chế diễu qua câu: “Còn sống thì không cho ăn, thác xuống âm phủ làm văn tế ruồi…”

Kết luận: Là con dân Chúa, là người Việt Nam có thỉ chung và lòng tự trọng, phải biết gìn giữ văn hoá của dân tộc mình. Nhưng những điều gì ngược lại lời dạy của Chúa, chúng ta cần tránh. Không nên quá khích để tự cô lập mình với những người không cùng niềm tin, mà mình có bổn phận phải giải thích cho họ hiểu những gì Chúa dạy. Chúng ta sẽ không tranh luận hơn thua vấn đề này. Vì đức tin là do sự cảm nhận, chứ không phải đến từ những lý luận theo kiểu của con người xác thịt. Người ta không thấy Chúa, nhưng thấy chúng ta. Chính chúng ta phải giúp mọi người tiếp nhận ơn cứu rỗi của Chúa để rồi sau đó họ sẽ được Chúa Thánh Linh cảm động để biết mình cần giữ điều gì và phải bỏ điều gì?

Xin đừng quên, vấn đề lập bàn thờ hay thờ lạy hình tượng chỉ là một trong Mười Điều Răn của Chúa. Đừng ai vì quá khích hay muốn chứng tỏ mình “thiêng liêng” mà lên án gắt gao những người chưa thấu hiểu lẽ đạo của Chúa. Nếu chúng ta không dốc lòng tìm cách giải thích lẽ đạo, mà chỉ ngồi một chỗ cười chê những người vì chưa biết nên làm ngược lại lời dạy của Chúa, thì chúng ta chẳng khác nào những kẻ từng bị bệnh nan y, may mắn gặp Thầy chữa khỏi, nay quay lại khinh miệt hay “kinh tởm” những người còn mắc bệnh giống như chúng ta trước đây.

Coi chừng, người ta chỉ có duy nhất cái bàn thờ để tưởng nhớ ông bà tổ tiên, còn mình thì tuy lẽ đạo “một bụng” thật, nhưng lại chứa đầy các loại “bàn thờ” khác trong cái bụng đó.

Huỳnh Quốc Bình

P.O. Box 20361

Salem, OR 97307. USA

(503) 949-8752

email: doisonganbinh@yahoo.com

 

 

This entry was posted in Tác giả Huỳnh Quốc Bình. Bookmark the permalink.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s